Govt DA Hike 2026 : केंद्र सरकारने केंद्रीय सार्वजनिक क्षेत्रातील उपक्रमांमध्ये (CPSE) कार्यरत अधिकारी, कर्मचारी आणि नॉन-युनियन सुपरव्हायझर्ससाठी महत्त्वाचा निर्णय घेतला आहे. औद्योगिक महागाई भत्ता (Industrial Dearness Allowance – IDA) वाढविण्यात आला असून, ही वाढ १ जुलै २०२६ पासून लागू करण्यात आली आहे. या निर्णयामुळे पात्र कर्मचाऱ्यांच्या मासिक वेतनात वाढ होणार असून वाढत्या महागाईच्या पार्श्वभूमीवर त्यांना आर्थिक दिलासा मिळणार आहे.
दरम्यान, केंद्रीय सरकारी कर्मचाऱ्यांच्या महागाई भत्त्यातील (DA) जुलै २०२६ मधील वाढीबाबत अद्याप कोणतीही अधिकृत घोषणा करण्यात आलेली नाही. मात्र, CPSE कर्मचाऱ्यांसाठी जाहीर करण्यात आलेली IDA वाढ स्वतंत्र स्वरूपाची आहे.
वेतनश्रेणीनुसार सुधारित IDA दर
डिपार्टमेंट ऑफ पब्लिक एंटरप्रायझेस (DPE) यांनी जारी केलेल्या अधिसूचनेनुसार वेगवेगळ्या वेतनश्रेणींसाठी औद्योगिक महागाई भत्त्याचे नवीन दर पुढीलप्रमाणे लागू करण्यात आले आहेत.
- १९८७ वेतनश्रेणी: १९८२=१०० या अखिल भारतीय ग्राहक किंमत निर्देशांकाच्या (AICPI) आधारे IDA रक्कम १८,२९८ रुपये निश्चित करण्यात आली आहे.
- १९९७ वेतनश्रेणी: IDA दर ४७६.९ टक्के करण्यात आला आहे.
- २००७ वेतनश्रेणी: IDA २४१.७ टक्के निश्चित करण्यात आला आहे.
- २०१७ वेतनश्रेणी: IDA ५५.७ टक्के करण्यात आला आहे.
IDA म्हणजे काय?
औद्योगिक महागाई भत्ता (IDA) हा सार्वजनिक क्षेत्रातील उपक्रमांमध्ये कार्यरत कर्मचाऱ्यांच्या वेतनाचा महत्त्वाचा घटक आहे. महागाईमुळे वाढलेल्या जीवनावश्यक खर्चाचा काही प्रमाणात भार कमी करण्यासाठी हा भत्ता दिला जातो. ग्राहक किंमत निर्देशांकातील (AICPI) बदलानुसार IDA चे दर वेळोवेळी पुनरावलोकन करून सुधारित केले जातात.
पगारावर काय परिणाम होईल?
IDA वाढीचा थेट फायदा पात्र कर्मचाऱ्यांच्या मासिक वेतनात दिसून येईल. उदाहरणार्थ, एखाद्या कर्मचाऱ्याचे मूळ वेतन ५५,००० रुपये असल्यास आणि तो २०१७ वेतनश्रेणीत येत असेल, तर ५५.७ टक्के IDA नुसार त्याला सुमारे ३०,६३५ रुपये महागाई भत्ता मिळू शकतो.
अर्थात, प्रत्येक कर्मचाऱ्याला मिळणारी प्रत्यक्ष वाढ ही त्याच्या मूळ वेतन, लागू असलेल्या वेतनश्रेणी आणि सेवा अटींवर अवलंबून असेल.
अंमलबजावणीबाबत सूचना
केंद्र सरकारने अधिसूचना जारी केल्यानंतर संबंधित प्रशासकीय मंत्रालये आणि विभागांना त्यांच्या अखत्यारीतील CPSE कंपन्यांमध्ये सुधारित IDA दर लागू करण्याच्या सूचना दिल्या आहेत. त्यामुळे पात्र अधिकारी आणि कर्मचाऱ्यांना १ जुलै २०२६ पासून वाढीव औद्योगिक महागाई भत्त्याचा लाभ मिळणार आहे.
महत्त्वाची नोंद
केंद्रीय सरकारी कर्मचाऱ्यांना मिळणारा महागाई भत्ता (DA) आणि सार्वजनिक क्षेत्रातील उपक्रमांतील कर्मचाऱ्यांना मिळणारा औद्योगिक महागाई भत्ता (IDA) हे दोन स्वतंत्र भत्ते आहेत. त्यामुळे CPSE कर्मचाऱ्यांसाठी जाहीर झालेली IDA वाढ ही केंद्रीय सरकारी कर्मचाऱ्यांच्या DA वाढीपासून वेगळी आहे.