देशातील अनेक भागांमध्ये गेल्या काही दिवसांपासून मुसळधार पाऊस कोसळत होता. मात्र आता उत्तर भारतातील अनेक राज्यांमध्ये मान्सूनचा जोर काहीसा कमी झाल्याचे चित्र दिसत आहे. दिल्ली-एनसीआरमध्ये पावसाने विश्रांती घेतली असून राजस्थानातील अनेक भागांत पुन्हा उन्हाचा तडाखा जाणवत आहे. तरीही भारतीय हवामान विभागाने (IMD) देशातील 14 राज्यांसाठी मुसळधार पाऊस, विजांचा कडकडाट आणि वादळी वाऱ्याचा इशारा दिला आहे.
मान्सूनची सध्याची स्थिती
हवामान विभागाच्या माहितीनुसार, मान्सूनचा पट्टा सध्या हरियाणा, उत्तर प्रदेशमार्गे ईशान्य भारतातील मणिपूरपर्यंत सक्रिय आहे. तसेच उत्तर बांगलादेश आणि आसपासच्या परिसरात समुद्रसपाटीपासून सुमारे 1.5 किलोमीटर उंचीवर चक्राकार वाऱ्यांची स्थिती (Cyclonic Circulation) निर्माण झाली आहे. या हवामान प्रणालीमुळे पूर्व आणि ईशान्य भारतातील काही भागांमध्ये पुढील काही दिवस जोरदार पावसाची शक्यता कायम आहे.
पुढील काही दिवस कुठे होणार मुसळधार पाऊस?
IMD च्या अंदाजानुसार पुढील 2 ते 3 दिवसांत ईशान्य भारत, पश्चिम बंगाल आणि बिहारमध्ये काही ठिकाणी मुसळधार ते अतिमुसळधार पाऊस पडू शकतो. याशिवाय पूर्व उत्तर प्रदेशात पुढील 4 ते 5 दिवस जोरदार पावसाची शक्यता वर्तवण्यात आली आहे.
या 14 राज्यांसाठी हवामानाचा इशारा
भारतीय हवामान विभागाने खालील राज्यांमध्ये पाऊस, वादळी वारे आणि विजांच्या कडकडाटाचा इशारा दिला आहे.
- महाराष्ट्र
- उत्तर प्रदेश
- बिहार
- राजस्थान
- मध्य प्रदेश
- हिमाचल प्रदेश
- उत्तराखंड
- हरियाणा
- पंजाब
- झारखंड
- पश्चिम बंगाल
- छत्तीसगड
- आसाम
- ईशान्य भारतातील काही भाग
काही ठिकाणी ताशी 60 ते 75 किलोमीटर वेगाने वारे वाहण्याची शक्यता असल्याने नागरिकांनी आवश्यक ती खबरदारी घेण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.
मच्छीमारांसाठी विशेष सूचना
अरबी समुद्रात पुढील काही दिवस वाऱ्याचा वेग वाढण्याचा अंदाज असल्यामुळे हवामान विभागाने मच्छीमारांना सतर्क राहण्याचा सल्ला दिला आहे. 15 जुलैपर्यंत पूर्व-मध्य अरबी समुद्राच्या काही भागांत ताशी 55 किमी वेगाने वारे वाहू शकतात. त्यामुळे समुद्रात जाण्यापूर्वी स्थानिक प्रशासन आणि हवामान विभागाच्या सूचनांचे पालन करण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.
महाराष्ट्रात पावसाचा जोर का कमी झाला?
गेल्या आठवड्यात पुणे, घाटमाथा आणि कोकण परिसरात अतिवृष्टी झाली होती. अनेक ठिकाणी 500 ते 600 मिलिमीटरपर्यंत पावसाची नोंद झाली होती. मात्र गेल्या दोन-तीन दिवसांत पावसाचा जोर अचानक कमी झाला आहे.
हवामान तज्ज्ञांच्या मते, यामागील प्रमुख कारण म्हणजे सध्या सक्रिय असलेल्या हवामान प्रणाली कमकुवत झाल्या आहेत. त्यामुळे घाटमाथ्यासह पश्चिम महाराष्ट्र आणि कोकणातील अनेक भागांत पावसाने विश्रांती घेतली आहे.
पुढील 5 ते 6 दिवसांचा महाराष्ट्रातील अंदाज
हवामान विभागाच्या अंदाजानुसार पुढील पाच ते सहा दिवस राज्यात व्यापक अतिमुसळधार पावसाची शक्यता कमी आहे. काही ठिकाणी हलका ते मध्यम स्वरूपाचा पाऊस होऊ शकतो, मात्र मागील आठवड्यातील अतिवृष्टीसारखी परिस्थिती सध्या अपेक्षित नाही. त्यामुळे नागरिकांनी हवामान विभागाच्या ताज्या सूचनांवर लक्ष ठेवावे.
नागरिकांनी घ्यावयाची काळजी
- विजांच्या कडकडाटाच्या वेळी उघड्या मैदानात जाणे टाळा.
- जोरदार वाऱ्याच्या वेळी झाडाखाली किंवा कमकुवत बांधकामाजवळ थांबू नका.
- नदी, नाले आणि धरण परिसरात अनावश्यक गर्दी करू नका.
- मच्छीमारांनी समुद्रात जाण्यापूर्वी हवामानाचा ताजा अंदाज तपासावा.
- स्थानिक प्रशासन आणि हवामान विभागाच्या सूचनांचे पालन करावे.
देशातील काही भागांत मान्सूनचा वेग मंदावला असला तरी अनेक राज्यांमध्ये अजूनही पावसाची शक्यता कायम आहे. महाराष्ट्रात सध्या मुसळधार पावसाला काही दिवसांची विश्रांती मिळण्याची चिन्हे आहेत, तर ईशान्य भारत, बिहार आणि पश्चिम बंगालमध्ये जोरदार पावसाचा इशारा कायम आहे. त्यामुळे नागरिकांनी हवामान विभागाच्या ताज्या अपडेट्सकडे लक्ष ठेवून आवश्यक ती खबरदारी घेणे गरजेचे आहे.